|
Liever oog voor
de malheur van deze wereld
Eerst speelde STEF
KAMIL CARLENS bij de Antwerpse band dEUS, maar vanwege de dope vertrok
hij. 'Het maakte me paranoïde en nog ontoegankelijker dan ik nu al ben.'
Nu heeft hij een nieuwe band: Zita Swoon. Over de in New Orleans opgenomen
plaat is hij niet helemaal tevreden.
De confrontatie met
het ochtendblad is Stef Kamil Carlens tijdens een drie uur durende treinrit
zwaar gevallen. In Antwerpen ingestapt was hij al lezende op de hoogte
gesteld van vier verkrachtingszaken, en evenzoveel overstappunten verder,
in een Hilversums hotel, twijfelt hij er ernstig aan of het met deze wereld
nog wel goed komt.
Carlens beschouwt zichzelf als een kunstenaar, en dus is zijn taak in
het leven, zo vindt Carlens, 'het kanaliseren van je emoties in een kunstvorm'.
Sinds hij besloten heeft dat het waarachtige in de kunst niet ontstaat
uit het met wat vrienden lanterfanten en een beetje rommelen op de gitaar,
al zingende over je zielenleed, kijkt hij anders tegen zijn werk aan.
Dat moment weet hij niet meer precies terug te halen, maar dat het na
zijn dEUS-tijd was, staat wel vast. Als bassist van deze Antwerpse rockgroep
heeft hij het allemaal meegemaakt: met niets beginnen, met je maten veel
samenspelen, concurreren wie er de mooiste liedjes heeft. En dan vooral
het ontdekt worden door de buitenwereld en in korte tijd veel faam vergaren.
'Het was verleidelijk maar wel stom om onszelf zo in dat succeswereldje
onder te dompelen. Maar voor je het weet is het te laat. Dan is er alleen
dEUS en muziek, en dan zie je niks meer om je heen.
'We gebruikten veel te veel drugs. Het maakte me paranoïde en nog
ontoegankelijker dan ik nu al ben. Nu zeg ik: ik haat drugs. Ik rook niet,
drink niet en gebruik niks.' Het romantische idee dat druggebruik de creativiteit
kan stimuleren, verwerpt hij nu als onzin. 'De popklassiekers zoals Radio
Ethiopia van Patti Smith of New York en Berlin van Lou
Reed zijn misschien wel dope-platen, maar ze zijn naar buiten gericht.
Die platen beschrijven de ellende en de malheur van deze wereld en niet
die van een paar muzikanten.
Dat ik in 1995 bij dEUS wegging om me op mijn eigen band Moondog Jr. te
storten had daar wel iets mee te maken. We hadden een intense maar soms
explosieve band met elkaar. De meesten van ons zaten naast dEUS ook nog
in andere bandjes. Toen bleek DEUS door te breken en moest je keuzes maken.
Met mijn eigen Moondog Jr. kon ik bij dezelfde platenfirma Island ook
zo een platencontract krijgen, dus daar koos ik voor.
'Het ging aanvankelijk goed met die eerste plaat Every Day I Wear A
Greasy Black Feather on My Hat. Maar toen kregen we problemen met
onze naam. Er was in Duitsland al een onder dezelfde naam werkende Amerikaan
woonachtig. Iemand die overigens hele mooie muziek maakt. Vervolgens werd
het bestaan van mijn liveband onzeker, en werden we, alle mooie beloftes
ten spijt, gedumpt door de platenfirma.
'Met Zita Swoon, als naam gekozen omdat het opvalt en vooral goed klinkt,
wilde ik het anders aanpakken. Het ging me niet meer om hoge voorschotten
maar om de integriteit van zo'n firma. Bij Warner waren ze oprecht enthousiast,
en kwamen ze met langetermijnplannen. Ook mocht ik zelf de producer uitzoeken.
En mijn voorkeur voor Malcolm Burn bleek geen enkel probleem.'
Zita Swoon zou een open, grillig vormgegeven, veelal akoestisch klinkende
popplaat maken zoals we die van dEUS en Moondog Jr. kennen. Carlens wilde
Burn vooral vanwege diens co-producties met Daniel Lanois op Oh Mercy
van Bob Dylan en Wrecking Ball van Emmylou Harris. Maar in New
Orleans aangekomen viel de samenwerking behoorlijk tegen.
Carlens: 'Het was moeizaam. Hij zat voortdurend splinternieuwe computerapparatuur
uit te proberen, die meestal niet functioneerde. Daardoor was hij twee
maanden lang permanent geïrriteerd, en dat sloeg op ons over.
'Zita Swoon had al een eigen geluid dat alleen maar even hoefde te worden
geregistreerd. We verwachtten dat Burn ons een nieuwe kijk kon geven op
de muziek. Iemand die magie kon toevoegen. Dat kon hij niet.
'We hebben de plaat thuis afgemixt, die Burn zullen we niet zo snel weer
vragen. Over het eindresultaat van I Paint Pictures On A Wedding Dress
ben ik niet zo tevreden, omdat het een andere plaat is geworden dan ik
had willen maken. Aan de andere kant is het wel een plaat geworden die
een gebaar doet naar de buitenwereld, en niet alleen over onze eigen zielenroerselen
handelt.
Van de inmiddels bijna voltooide nieuwe dEUS-plaat heeft Stef Kamil Carlens
nog niks gehoord. 'Muzikaal hebben we geen contact meer. Behalve in Zita
Swoon speel ik ook in Kiss My Jazz. Dan ben ik gewoon uitvoerend musicus,
en krijg ik als toetsenist de kans wat nieuwe apparatuur uit te proberen.
Verder werk ik aan de muziek voor een theaterstuk dat op het komende Holland
Festival in première zal gaan.
'Wat ik de buitenwereld met mijn nieuwe werk voor dienst bewijs, kan ik
zelf niet beoordelen. Misschien ben ik wel te pretentieus, maar ik wil
graag een bijdrage leveren aan het wat draaglijker maken van het bestaan.'
Zita Swoon,
vanavond in Doornroosje, Nijmegen. 013, Tilburg 18 dec., Paard, Den Haag
19, Melkweg, Amsterdam 23 en Vera Groningen 24.
|